Bolu Ajans Forumları

Bolu'nun İklimi

İklim bir bölgede uzun süre gözlenen ve yaşanan hava koşullarının, ya da meteorolojik olayların ortalamasını ifade eden bir kavramdır. İkilim sadece bitki ve hayvan bütün canlılar üzerinde değil; çevrenin doğal ve yapay tüm cansız varlıkları üzerinde de önemli etkileri olan bir etmendir. İnsanların uzun sürelik, günlük, hatta anlık yaşamlarını, sağlıklarını ve iş verimlerini etkiler.

Bu nedenle bir bölgeyle ilgili hazırlanacak planlama çalışmalarında, bölgenin iklim özelliklerinin belirlenmesi ve değerlendirilmesi, planlamanın vazgeçilmez öğelerinden birisidir. İklim bir bölgenin coğrafi konumuna, daha doğrusu içinde bulunduğu enlem kuşağına; denize yakınlığına uzaklığına, deniz seviyesinden yüksekliğine, arazinin engebe durumuna, özellikle dağların deniz kıyısına paralel veya dik oluşuna ve bitki örtüsüne bağlı olarak değişir.

Bu değişkenlere nedeniyle Dünya üzerinde makro iklim kuşakları ve bölgeleri bulunduğu gibi; yerel olarak da, mikro klima alanları görülmektedir. Türkiye , Kuzey Yarımkürede, 35051' ve 42006' kuzey enlemleri arasında kalan toprakları ile, ılıman orta iklim kuşağı üzerinde bulunmaktadır. Ülkenin deniz seviyesinden ortalama yüksekliği 1131m.dir (Avrupa'da 330 m ., Asya'da 1050 m ).

Karadeniz ve Akdeniz bölgelerinde dağlar genelde kıyıya paralel uzanır. Ege bölgesinde ise dağların uzanımı genelde kıyıya diktir. Bolu ilinin iklim özellikleriyle ilgili aşağıdaki bilgiler Bolu Meteoroloji İl Müdürlüğünden, Türkiye İstatistik Yıllığından (DİE 2001) ve Bolu ile ilgili diğer belgelerden yararlanılarak elde edilmiştir (22, 27, 129). Bolu ilinin kuzey kesimlerinde , Yedigöller civarında dar bir alanda, Batı Karadeniz iklimi, görülür. Oradan güneye doğru gidildikçe Karadeniz ikliminin etkisi azalmaya, İç Anadolu ikliminin etkisi hissedilir.

İlin en güney kesimlerinde İç Anadolu iklimi etkisi ağır basar. Aradaki kısımda Karadeniz ardı iklimi olarak tanımlanan bir iklim tipi yaşanır. Bu genel duruma ek olarak, yerel ölçüdeki topoğrafik yükseklik farkları da önemli bir iklim etkenidir. Örneğin rakımı 725 olan Bolu ovası ile; ovadan sadece 20 km . kadar güneydoğuda bulunan, rakımı da 2000 m ve üzerinde olan, Kartalkaya bölgesinin iklimi birbirinden hayli farklıdır.

Batı Karadeniz iklimi, Doğu Karadeniz iklimine göre daha az yağışlıdır. Sıcaklık da Karadeniz boyunun öteki kesimlerine göre gerek yazın, gerekse kışın biraz daha azdır. Karadeniz ardı iklim tipi Karadeniz iklimi ile, İç Anadolu iklimi arasında bir geçiş iklimi niteliğindedir. İç Anadolu ikliminin özelliği yazların kurak ve sıcak, kışların soğuk ve sert olmasıdır.

Yağışlar da daha azdır.Bolu'da geçmiş yıllarda çalışıp bugün kapalı bulunan ve halen çalışır durumdaki rasat istasyonları ile bunların hizmet gördükleri yıllar, Tablo 44'de görülmektedir. İlin sıcaklık ve yağış durumları ile , diğer meteorolojik verileri 7.2, 7.3. ve 7.4. kodlu bölümlerde sunulmuştur. Bu bölümlerdeki grafikleri verileri Bolu meteoroloji istasyonuna aittir.



SICAKLIK VERİLERİ

Bolu ili güneşlenme süresi bakımından yılda 2250 ile 2500 saat güneş alan alanların arasında yer almaktadır (Şekil 47). İlin güney kesimleri 2500 saatlik, kuzey kesimleri 2250 saatlik dilimlerde kalmaktadır Bolu Merkez meteoroloji istasyonunun son 52 yıllık kayıtlarına göre; günde ortalama güneşlenme süresi (saat ve dakika olarak) aylar itibariyle Şekil48de görülmektedir.

Yıl itibariyle son 52 yılın ortalaması günlük güneşlenme süresi 5 saat 49 dakikadır. Grafikte de görüldüğü gibi güneşlenmenin en kısa olduğu aylar aralık ve ocak (2,2); en uzun olduğu aylar ise temmuz (9,4) ve ağustostur (9,2). Şekil 49 son 72 yılın , aylara göre en düşük (minimum) sıcaklıkları vermektedir. Buna göre Bolu'da son 72 yılda en düşük sıcaklık -34 0C ile şubat ayında yaşanmıştır.

Şubattan sonra en düşük sıcaklığın yaşandığı ay ise -31,5 0C ile ocak olmuştur. Temmuz ayının en düşük sıcaklığı 2,8 0C ; ağustos ayının en düşük sıcaklığı ise 1,4 0C olmuştur. Son 72 yıllık ölçümlere göre, aylar itibariyle ortalama donlu günler sayısını da Şekil 50'de görülmektedir. Grafikte görüldüğü gibi, en fazla donlu gün sayısı 23 gün ile ocak ayında yaşanmıştır.

Ocaktan sonra 20 gün ile şubat, 18 ile aralık ve mart ayları gelmektedir. Haziran, temmuz, ağustos ve eylül aylarında donlu gün bulunmamaktadır. Bolu'da en yüksek (maksimum) sıcaklıklar son 71 yıl için Şekil 51'deki grafik üzerinde verilmiştir. Son 71 yılın en büyük sıcaklığı 39,4 0C olarak ağustos ayında gerçekleşmiştir.

Ağustos ayını 39,3 0C ile temmuz izlemektedir. Bu zaman diliminde ocak ayının en yüksek sıcaklığı ise 19,8 0C olmuştur. Ortalama sıcaklık verileri Şekil x üzerinde değerlendirilmiştir. Buna göre son 72 yılın aylara göre sıcaklık ortalamasına baktığımızda, ağustos ayı ortalamasının 20 0C (en yüksek); ocak ayı ortalamasının da 0,3 0C (en düşük) olduğunu görürüz.


YAĞIŞ VERİLERİ

Aşağıdaki şekillerde Bolu meteoroloji istasyonunun kaydı olan yağış verileri sunulmuştur. Bütün grafiklerde sunulan veriler son 72 yıllık ölçümlerden elde edilen verilerdir. Bolu verilerinin yanında , Türkiye'ye ait kuraklık endeksi haritası ile (305), yıllık ortalama yağış haritası (305) da; ülke genelindeki yağış durumu içinde Bolu'nun konumunu göstermek bakımından, Şekil 53 ve 54'de verilmiştir.

Şekil 53'teki kuraklık endeksi haritasına göre Bolu ili arazisinin büyük bir kısmı nemli bölge içinde, güney-orta kesimi ise yarı nemli bölge içinde kalmaktadır. Şekil 54'teki ortalama yağış haritası üzerinde ise hem Bolu ili yıllık yağış miktarı 500 -1500 mm arasında değişen alan içinde kalmaktadır. İldeki son 71 yıllık oransal nemin aylara göre ortalama değerleri Şekil 55'te görülmektedir. Nemin en düşük olduğu aylar ağustos (67) ve temmuz (6 ayları; en yüksek olduğu aylar ise ocak (77), kasım (76) ve şubat (75) aylarıdır.

Yıllık ortalama oransal nem ise % 72'dir. Bolu meteoroloji istasyonunun kaydettiği son 72 yılın aylara göre hesaplanmış yağış ortalamaları Şekil 56'da verilmiştir. Buna göre yağışın en fazla olduğu ay aralık ( 60,9 mm ) ayıdır. Aralık ayını 58,5 mm ile mayıs, 58,2 mm ile ocak ayları izlemektedir. Yağışın en düşük olduğu aylar ise ağustos ( 22 mm ) ve temmuz ( 27 mm ) aylarıdır.Yıllık ortalama yağış ise 536,4 mm . olarak hesaplanmıştır.

Aynı kaynağa göre Bolu'nun son 72 yılda , aylara göre ortalama yağışlı gün sayıları Şekil 57 üzerinde görülmektedir. Yağışlı gün sayısının en yüksek olduğu ay 15,6 gün ile ocak ayıdır. Bunu 14,4 ile aralık ve şubat ayları izler. Yağışlı gün sayısının en düşük olduğu aylar ise 4,9 gün ile ağustos, 6,2 gün ile temmuz aylarıdır. Söz konusu 72 yılın ortalaması olarak, yıllık yağışlı gün sayısı ise 137,7 gündür.

Günlük en yüksek yağış miktarının, 72 yıllık süre içinde aylara göre ortalama değerleri de Şekil 58'de görülmektedir. En yüksek değer 78,8 mm ile kasım ayına, en küçük değer de 32,3 mm ile nisan ayına aittir. Son 72 yıllık süre için karla örtülü gün sayısının , aylara göre ortalamaları da hesaplanmıştır. Bu değerlere göre hazırlanan grafik , Şekil 59'da görülmektedir.

Şekilde de görüldüğü gibi mayıs-ekim aylarında kar bulunmamaktadır. Karlı gün sayısının en yüksek olduğu ay 14,6 günle ocak ayıdır. Bunu sırayla şubat (10,0), aralık (6,1) ve mart (5,0) izlemektedir. Kasım ve nisan aylarında da 1,9 ve 0,6 gün , karla örtülü gün olarak belirlenmiştir 72 yılın ortalaması, yıllık karla örtülü gün sayısı ise,38,9 gün olarak bulunmuştur. İlçe merkezlerinin rakımları Şekil 29'da, ortalama sıcak değerleri Şekil 30'da ve ortalama yağış değerleri ise Şekil 31'de verilmiştir.

Bu şekiller üzerinde görüleceği gibi rakımı en yeksek ilçe merkezleri Dörtdivan ( 1340 m ) ve Gerede ( 1350 m ); en düşük ilçe Mengen'dir ( 610 m ). Sıcaklık ortalamasının en yüksek olduğu ilçe Seben 11,6 0C ), en düşük olduğu ilçe Gerede (7,9 0C ); yağış ortalamasının en yüksek olduğu ilçe Kıbrıscık ( 713 mm ), en düşük olduğu ilçe ise Seben'dir ( 471 mm ).

Kaynak : http://www.BoluForum.com

plş için tşk